زنجیره معدن و فولاد ایران و افغانستان متصل شوند | لزوم گذار از تجارت سنتی و تمرکز بر سرمایه‌گذاری و تولید مشترک

به گزارش اکو اقتصاد با حضور هیات تجاری افغانستان در اتاق ایران، همایش تجاری با موضوع بررسی فرصت‌های همکاری دو کشور ، سرمایه‌گذاری و تولید مشترک و پیوند ظرفیت‌های افغانستان و توانمندی‌های ایران برگزار شد.

محمود سیادت، رئیس اتاق مشترک بازرگانی ایران و افغانستان، گفت: باور داریم که بهار اقتصادی افغانستان طولانی نخواهد بود و باید به‌عنوان همسایه‌ای که همواره در کنار افغانستان بوده‌ایم، بتوانیم هم به اقتصاد این کشور کمک کنیم و هم سهم بیشتری از بازار و فرصت‌های اقتصادی آن به دست آوریم.

او افزود: حضور این هیات در ایران می‌تواند دستاوردهای زیادی برای دو طرف داشته باشد.
بسیاری از اعضای این هیات پس از حدود ۲۰ سال فعالیت و تجارت در ترکیه و امارات، به این جمع‌بندی رسیده‌اند که ایران فرصت‌های زیادی برای همکاری دوجانبه دارد.
بسته شدن مرز پاکستان و رونق اقتصاد افغانستان نیز باعث شده توجه بیشتری به ایران شکل بگیرد و در چنین شرایطی، مسئولیت ما برای استفاده از این فرصت سنگین است.

سیادت با اشاره به مشکلات مرزی گفت: باید درباره شیوه مدیریت مرزهای دو کشور تصمیم جدی بگیریم، زیرا وضعیت مرزها مناسب نیست.
همچنین باید نقش صندوق ضمانت صادرات در بازار افغانستان مشخص شود.
این صندوق بزرگ‌ترین غایب بازار افغانستان است و باید برای حمایت از صادرات خدمات فنی و مهندسی به این کشور راهکاری در نظر گرفته شود.

او افزود: صادرات خدمات فنی و مهندسی ظرفیت بسیار بزرگی در افغانستان دارد، اما در حال حاضر نه بانک اطلاعاتی مناسبی در این زمینه داریم و نه سازوکاری برای حمایت و ایجاد هم‌افزایی میان فعالان این حوزه شکل گرفته است.

رئیس اتاق مشترک بازرگانی ایران و افغانستان گفت: افغانستان تغییر کرده و در مسیر رشد قرار دارد.
شرایط امنیتی بهتر شده، از سرمایه‌گذاری خارجی حمایت می‌شود و مردم افغانستان نیز از ارتباط و همکاری استقبال می‌کنند.
ارتباط با مسئولان این کشور آسان است و دولت‌های دو طرف نیز به این باور رسیده‌اند که باید با یکدیگر کار کنند.
امیدواریم اقتصاد در مرکز روابط دوجانبه قرار بگیرد.

او با هشدار نسبت به از دست رفتن فرصت‌های بازار افغانستان گفت: اگر ما در افغانستان حضور نداشته باشیم، کشورهای دیگر جای ما را خواهند گرفت.
برای نمونه، ازبکستان امسال ۴۱ درصد رشد صادرات به افغانستان داشته است.
هنوز فرصت‌های بیشتری برای ایران وجود دارد، اما اگر از آن‌ها استفاده نکنیم، از دست خواهند رفت.
بخشی از فعالان بخش خصوصی ایران همچنان نسبت به حضور در افغانستان نگرانی دارند و امیدواریم با تبادل هیات‌های تجاری، این نگرانی‌های بی‌مورد برطرف شود.

سیادت افزود: در نمایشگاه ابوحنیفه افغانستان که بزرگ‌ترین رویداد اقتصادی این کشور است، حضور خواهیم داشت.
فرصت‌های اقتصادی افغانستان زودگذر است.
تنها در یک سال گذشته ۱۵۰۰ کارخانه جدید در این کشور راه‌اندازی شده و هم‌زمان نگاه ملی‌گرایانه در میان فعالان اقتصادی افغانستان نیز تقویت شده است.
بنابراین باید از فرصت موجود برای توسعه حضور اقتصادی ایران در این کشور استفاده کنیم.

باید از تجارت سنتی گذر کرده و به سرمایه‌گذاری و تولید مشترک حرکت کنیم

میراجان سلیمان‌خیل معاون اتاق تجارت و سرمایه‌گذاری افغانستان، ضمن ابراز خرسندی از میزبانی اتاق ایران و اتاق مشترک ایران و افغانستان، گفت: این نخستین سفر رسمی هیات تجاری افغانستان به ایران در یک سال گذشته است و از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.
در این مدت، تحولات قابل‌توجهی در محیط اقتصادی منطقه و تجارت افغانستان رخ داده و فرصت‌های تازه‌ای برای توسعه تجارت دو طرف ایجاد شده است.

او افزود: افغانستان و ایران فقط دو کشور همسایه نیستند، بلکه پیوندهای عمیق تاریخی، فرهنگی، اجتماعی و مذهبی میان دو کشور وجود دارد که می‌تواند پایه همکاری اقتصادی و تجاری بر مبنای منافع مشترک باشد.
بااین‌حال، باور ما این است که روابط اقتصادی دو طرف هنوز به ظرفیت واقعی خود نرسیده است.
با پیام روشن و اراده‌ای قوی به تهران آمده‌ایم تا بگوییم آماده آغاز فصل جدیدی از روابط هستیم؛ فصلی که در آن تجارت مشترک، سرمایه‌گذاری، انتقال فناوری و ایجاد زنجیره ارزش در کنار یکدیگر قرار بگیرند.

سلیمان‌خیل گفت: می‌خواهیم تجارت ایران و افغانستان از سطح تجارت سنتی فراتر برود و به سمت سرمایه‌گذاری و تولید مشترک حرکت کند.
بخش معدن یکی از بزرگ‌ترین حوزه‌های همکاری است و می‌توان در زمینه اکتشاف، استخراج و انتقال فناوری همکاری کرد تا به‌جای صادرات مواد خام، ارزش‌افزوده در داخل ایجاد شود و محصولات تولیدشده در بازارهای منطقه عرضه شوند.

او ادامه داد: افغانستان در حوزه انرژی به همکاری برای تأمین انرژی پایدار نیاز دارد و استفاده از ذخایر زغال‌سنگ و احداث نیروگاه‌های حرارتی می‌تواند یکی از زمینه‌های همکاری باشد.
با توجه به توانمندی‌های ایران، پیشنهاد می‌کنیم اتاق‌های مشترک زمینه انتقال دانش فنی را فراهم کنند تا تجار و شرکت‌های ایرانی بتوانند از ظرفیت نیروی کار جوان افغانستان نیز استفاده کنند.

معاون اتاق تجارت و سرمایه‌گذاری افغانستان با اشاره به نیاز این کشور به مسیرهای دسترسی به دریا گفت: افغانستان به‌عنوان کشوری محصور در خشکی، به مسیرهای مطمئن برای دسترسی به آب‌های آزاد نیاز دارد.
در حوزه دارو نیز نیازمند همکاری هستیم.
استفاده از سیستم تیر می‌تواند با کاهش زمان عبور کالا، به توسعه تجارت کمک کند و انتظار داریم اتاق‌های بازرگانی دو کشور برنامه‌های آموزشی و آگاهی‌رسانی درباره کنوانسیون تیر برگزار کنند.
همچنین لازم است محموله‌های تیر در مسیر افغانستان و ایران با سهولت بیشتری عبور کنند و از بازرسی‌های تکراری جلوگیری شود.

او افزود: مشکلات حمل‌ونقل نیز باید با سازوکاری مشترک میان دو کشور بررسی و برطرف شود.
ما بر امنیت بندر چابهار و مسیرهای تجاری ایران تأکید داریم و معتقدیم این مسیرها نباید فقط محل عبور کالا باشند، بلکه باید به کریدورهای واقعی اقتصادی تبدیل شوند و در کنار آن‌ها خدمات لجستیکی، انبارداری و سایر خدمات موردنیاز شکل بگیرد.

سلیمان‌خیل گفت: هرچه هزینه‌های تجارت و حمل‌ونقل کاهش پیدا کند، فرصت‌های مشترک بیشتری ایجاد خواهد شد.
افغانستان ظرفیت بالایی برای تولید، صادرات و توسعه دارد و از سرمایه‌گذاران ایرانی برای حضور بلندمدت در حوزه‌هایی مانند معدن، لجستیک، خدمات فنی و مهندسی و صنایع غذایی دعوت می‌کنیم.

او با دعوت از فعالان اقتصادی ایران برای حضور در پنجمین نمایشگاه ابوحنیفه در کابل افزود: از فعالان اقتصادی ایران دعوت می‌کنیم حضور فعالی در این رویداد داشته باشند.
این نمایشگاه فرصتی برای معرفی ظرفیت‌های افغانستان، برگزاری نشست‌های رودررو، شناسایی فرصت‌ها و امضای قراردادهای تجاری خواهد بود.

معاون اتاق تجارت و سرمایه‌گذاری افغانستان ادامه داد: برای اینکه نشست امروز به نتایج ملموس برسد، پیشنهاد می‌کنیم کمیته مشترک ایران و افغانستان برای پیگیری موضوعات و مشکلات تشکیل شود، نقشه راه عملی دو کشور با تعیین بخش‌های اولویت‌دار و زمان‌بندی اجرا تدوین شود و نشست‌های رودررو میان تجار و شرکت‌های دو کشور به‌صورت منظم ادامه پیدا کند.
ایجاد بانک اطلاعاتی مشترک، برگزاری برنامه‌های آموزشی درباره کنوانسیون تیر، مدیریت کسب‌وکار و دانش فنی، بررسی مشکلات ترانزیتی و جلوگیری از بازرسی‌های تکراری نیز باید در دستور کار قرار گیرد.

او گفت: همچنین باید پروژه‌های مشترک در حوزه‌های معدن، غذا، برق و سایر بخش‌های دارای اولویت شناسایی و به فعالان اقتصادی دو کشور معرفی شود و سازوکاری مشترک برای رسیدگی به مسائل تجاری و حل مشکلات ایجاد شود.
افزایش حضور متقابل شرکت‌های دو کشور در نمایشگاه‌ها و برگزاری نشست‌های پیگیری میان دو اتاق پس‌ازاین سفر نیز برای رسیدن به نتایج ملموس ضروری است.

سلیمان‌خیل در پایان گفت: امروز در شرایطی قرار داریم که منطقه در حال تغییر است و مسیرهای تجاری جدیدی در حال شکل‌گیری است.
کشورهایی موفق خواهند بود که به‌جای انتظار، وارد عمل شوند.
افغانستان و ایران می‌توانند با همکاری یکدیگر برای دو کشور و منطقه ارزش اقتصادی ایجاد کنند و اتاق تجارت و سرمایه‌گذاری افغانستان آماده پیگیری این مسائل است.
 

شرکت‌های ایرانی آماده همکاری با افغانستان در حوزه فاوا و تحول دیجیتال هستند

علی مسعودی رئیس کمیسیون فناوری اطلاعات و ارتباطات اتاق ایران با اشاره به ظرفیت شرکت‌های ایرانی در حوزه‌های مخابرات، فناوری اطلاعات، سیستم‌های امنیتی و تجهیزات الکترونیکی، از آمادگی این کمیسیون برای توسعه همکاری با افغانستان خبر داد و گفت: ظرفیت‌های موجود در افغانستان می‌تواند زمینه مناسبی برای توسعه سریع‌تر تحول دیجیتال و حضور شرکت‌های ایرانی در این بازار فراهم کند.

این فعال اقتصادی با اشاره به ظرفیت همکاری ایران و افغانستان در صنعت ساختمان و حوزه فناوری گفت: سیستم‌های امنیتی، سیستم‌های اعلام و اطفا و بخش الکترونیکی این تجهیزات از جمله حوزه‌هایی هستند که شرکت‌های مختلف و تولیدکنندگان ایرانی در آنها فعالیت می‌کنند.
امروز شرکت‌هایی در ایران صاحب تکنولوژی هستند که علاوه بر فعالیت در بازار داخلی، در زمینه صادرات خدمات مهندسی نیز فعالیت دارند.

او با اشاره به ظرفیت‌های موجود برای صادرات خدمات فنی و مهندسی افزود: در سازمان توسعه تجارت، ظرفیت‌هایی از جمله کمیته ماده ۱۹ و ماده ۵ وجود دارد که صادرکنندگان می‌توانند از آنها استفاده کنند و در زمینه ارز حاصل از صادرات و بهره‌مندی از معافیت‌ها نیز ظرفیت‌های لازم پیش‌بینی شده است.

رئیس کمیسیون فناوری اطلاعات و ارتباطات اتاق ایران با اشاره به توان تولیدی کشور گفت: ظرفیت‌های تولید در ایران با توجه به جمعیت و تحولاتی که در کشور اتفاق افتاده، بسیار قابل‌توجه و رو به پیشرفت است.
در حوزه‌های مخابراتی و ارتباطی، عمق تولید مناسبی در بخش‌های مختلف وجود دارد و کارخانه‌های متعددی در این حوزه فعالیت می‌کنند.

او افزود: دامنه این تولیدات از کابل و بردهای الکترونیکی آغاز می‌شود و تا محصولات مختلف مورد استفاده در حوزه مخابرات، فناوری اطلاعات و فاوا ادامه دارد.
بنابراین در بخش‌های مختلف این صنعت، ظرفیت تولید و همکاری در ایران وجود دارد.

مسعودی در ادامه، تحول دیجیتال را یکی دیگر از زمینه‌های مهم همکاری ایران و افغانستان عنوان کرد و گفت: تحول دیجیتالی که امروز در ایران در حال وقوع است، موضوعی است که می‌تواند در افغانستان با سرعت بیشتری پیش برود.
با توجه به شرایط زمانی فعلی، امکانات، وسعت و بکر بودن ظرفیت‌های موجود در افغانستان، می‌توان اتفاقات خوبی را در این حوزه رقم زد.

رئیس کمیسیون فناوری اطلاعات و ارتباطات اتاق ایران در پایان از آمادگی این کمیسیون برای همکاری با طرف افغانستانی خبر داد و گفت: در کمیسیون فناوری اطلاعات و ارتباطات اتاق ایران برای همکاری در این زمینه اعلام آمادگی می‌کنیم و باعث افتخار است که در خدمت فعالان اقتصادی افغانستان باشیم.

هدف‌گذاری تجارت ۱۰ میلیارد دلاری ایران و افغانستان دست‌یافتنی است

معین خوافی رایزن بازرگانی سفارت افغانستان در ایران با اشاره به هدف‌گذاری ۱۰ میلیارد دلاری برای تجارت میان دو کشور گفت: ظرفیت دستیابی به این هدف وجود دارد و دسترسی افغانستان به آب‌های آزاد از مسیر ایران، ظرفیت کریدورهای ریلی، شرایط منطقه و کاهش مراودات تجاری افغانستان با پاکستان می‌تواند زمینه توسعه هرچه بیشتر روابط اقتصادی ایران و افغانستان را فراهم کند.

رایزن بازرگانی سفارت افغانستان در ایران با اشاره به حضور هیئت بلندمرتبه اتاق تجارت افغانستان گفت: حضور این هیات و همراهی با آن می‌تواند سازوکار بسیار قوی برای رفع موانع و مشکلات میان تاجران ایرانی و تاجران افغانستانی ایجاد کند.

وی با اشاره به وضعیت کنونی تجارت ایران و افغانستان گفت: چند نکته مهم در ارتباط با تجارت دو کشور وجود دارد.
نقطه عطفی که از سوی مسئولان دو کشور برای روابط تجاری در نظر گرفته شده، دستیابی به عدد ۱۰ میلیارد دلار است و ما معتقدیم ظرفیت رسیدن به این رقم وجود دارد.

خوافی دسترسی به آب‌های آزاد را یکی از ظرفیت‌های مهم برای توسعه تجارت دانست و ادامه داد: این ظرفیت می‌تواند دسترسی تجاری افغانستان به آب‌های آزاد از طریق جمهوری اسلامی ایران باشد.
همچنین دسترسی از طریق کریدور راه‌آهن، شرایط منطقه و کاهش مراودات ما با کشور پاکستان از دیگر عواملی هستند که می‌توانند بر عملکرد و سازوکار اقتصادی میان دو کشور تأثیر بسزایی داشته باشند.

او افزود: بازاری چند میلیارد دلاری با پاکستان داشتیم که امروز با کاهش مراودات با این کشور مواجه شده‌ایم و این شرایط، فرصت بیشتری را برای توسعه روابط اقتصادی با جمهوری اسلامی ایران فراهم کرده است.

رایزن بازرگانی سفارت افغانستان در ایران با اشاره به روابط دیرینه مردم دو کشور ادامه داد: جمهوری اسلامی ایران بیش از ۴۰ سال میزبان مهاجران افغانستانی بوده است و امروز خواهان آن هستیم که از فرصت بسیار مناسبی که برای سرمایه‌گذاری در کشور افغانستان فراهم شده، استفاده شود.

بازار افغانستان آماده همکاری با شرکت‌های ایرانی است

حمیدالله حبیبی، عضو هیات مدیره اتاق تجارت و سرمایه‌گذاری افغانستان، با ارائه گزارشی از فرصت‌های این کشور در بخش‌های انرژی، سازمان، حمل‌ونقل، معدن و صنعت، گفت: واردات افغانستان در سال ۲۰۲۰ حدود ۱۰.
۶ میلیارد دلار بوده است.
افغانستان علاوه بر مرز مشترک با ایران و برخورداری از معادن قابل‌توجه، بازار مصرف بزرگی دارد که می‌توان از ظرفیت آن برای شکل‌های مختلف همکاری اقتصادی استفاده کرد.

او افزود: افغانستان با جمعیتی حدود ۴۳.
۴ میلیون نفر، ۱۵ میلیون نیروی کار و تولید ناخالص داخلی حدود ۱۷.
۳ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۵، فرصت‌های زیادی برای همکاری اقتصادی دارد.
در صنایع مختلف با شکاف بازار مواجه هستیم و سالانه به ۲.
۷ میلیون تن محصولات پالایش نفت، پنج میلیون تن سیمان و ۲۵۰ هزار تن محصولات نساجی نیاز داریم.

حبیبی گفت: شرکت‌های ایرانی در زمینه تجهیزات صنعتی، مصالح ساختمانی، نیروگاه، ماشین‌آلات معدنی، زیرساخت و حمل‌ونقل، مزیت‌های قابل‌توجهی دارند و این حوزه‌ها ازجمله بخش‌هایی است که افغانستان به آن‌ها نیاز دارد.

او با اشاره به نیاز افغانستان به توسعه بخش مسکن گفت: در این کشور به شهرک‌سازی و بلندمرتبه‌سازی نیاز داریم و برای جبران نیاز بازار، حدود چهار میلیون واحد مسکونی باید ساخته شود که یک‌میلیون واحد آن مربوط به کابل است.
برای سرمایه‌گذاری اصولی در شهرک‌های مسکونی نیز نیازهای فنی مشخصی وجود دارد و شرکت‌های ایرانی می‌توانند در این بخش حضور مؤثری داشته باشند.

عضو هیات مدیره اتاق تجارت و سرمایه‌گذاری افغانستان افزود: افغانستان پنج هزار کیلومتر شاهراه دارد که بخش قابل‌توجهی از آن نیازمند توسعه است و حدود ۵۰۰ کیلومتر راه نیز باید ساخته شود.
در حوزه آب‌رسانی شهری و بین‌شهری نیز نیازمند همکاری هستیم و در بخش فاضلاب، به‌ویژه در کابل، مشکلات زیادی وجود دارد.

او گفت: در حوزه انرژی، پروژه‌های اولویت‌دار مشخص شده‌اند و در بخش معادن و صنایع استخراجی نیز به سرمایه‌گذاری، استخراج و فرآوری نیاز داریم.
همچنین پنج هزار کیلومتر خط راه‌آهن برای افغانستان در نظر گرفته شده که تاکنون ۴۰۰ کیلومتر آن ساخته شده و چهار هزار و ۶۰۰ کیلومتر دیگر نیازمند سرمایه‌گذاری و ساخت است.

حبیبی افزود: ۱۴ ترمینال باری و پنج ترمینال مسافری در افغانستان تعریف شده و توسعه تأسیسات فرودگاهی نیز در دستور کار قرار دارد.
این بخش‌ها ظرفیت مناسبی برای حضور شرکت‌های توانمند ایرانی ایجاد می‌کند.
همچنین چارچوب تسهیل سرمایه‌گذاری و مشوق‌هایی ازجمله تخفیف‌های قابل‌توجه مالیاتی برای سرمایه‌گذاران تعیین شده است.

او با تشریح مدل‌های پیشنهادی برای همکاری گفت: چهار مدل برای توسعه همکاری میان دو کشور پیشنهاد کرده‌ایم؛ نمایندگی در حوزه تجارت و توزیع، مونتاژ و تولید نهایی به‌ویژه در حوزه مصالح ساختمانی، تولید مشترک با شریک محلی و همکاری‌های لجستیکی و معدنی بلندمدت و دوجانبه.

عضو هیات مدیره اتاق تجارت و سرمایه‌گذاری افغانستان ادامه داد: برای تبدیل مذاکرات به پروژه، یک نقشه راه ۹۰ روزه داریم.
در ماه نخست فرصت‌ها غربال می‌شوند، در ماه دوم پیش‌امکان‌سنجی انجام می‌شود و در ماه سوم ساختار معامله مشخص خواهد شد.
در این مسیر، اطلاعات موردنیاز را در اختیار متقاضیان قرار می‌دهیم و گام‌به‌گام در کنار آن‌ها خواهیم بود تا قراردادهای نهایی به امضا برسد.

حبیبی گفت: از تجارت مرزی تا سرمایه‌گذاری مشترک، زمانی موفق خواهیم بود که بازار افغانستان و توانمندی‌های ایران به یکدیگر متصل شوند.
ما هنوز شناخت کاملی از توانمندی‌های شرکت‌های ایرانی نداریم.
پیشنهاد می‌کنیم پنج پروژه اولویت‌دار توسط هیات رئیسه انتخاب شود تا تمرکز همکاری‌ها بر اجرای آن‌ها قرار گیرد.
صنعت ساختمان می‌تواند نقطه شروع همکاری‌های اقتصادی ایران و افغانستان باشد.

درخواست افغانستان برای همکاری فناوری و مخابراتی با ایران

ذبیح‌الله صمیم، عضو هیات مدیره اتاق تجارت و سرمایه‌گذاری افغانستان، گفت: افغانستان در حوزه آموزش هوش مصنوعی نیازمند کمک طرف ایرانی است و برای توسعه این حوزه، به تعامل نزدیک و مستقیم با شرکت‌های فناوری اطلاعات ایران نیاز داریم.

او افزود: دولت افغانستان تصمیم دارد سیستم‌های دولتی را الکترونیکی کند و برای اجرای این برنامه، خواستار استفاده از توانمندی شرکت‌های ایرانی و همکاری آن‌ها در زمینه توسعه خدمات الکترونیکی هستیم.

صمیم با اشاره به حضور شرکت‌های مخابراتی از امارات، آفریقا و عمان در افغانستان گفت: ما خواستار حضور شرکت‌های مخابراتی ایران در افغانستان هستیم.
به‌ویژه در حوزه اینترنت، با توجه به قیمت بالای خدمات اینترنتی در افغانستان، می‌توان از ظرفیت و تجربه شرکت‌های ایرانی برای ارائه اینترنت با کیفیت و قیمت مناسب‌تر استفاده کرد و به کاهش هزینه‌های مردم افغانستان کمک کرد.

توسعه کریدورها و رفع موانع تجاری در دستور کار ایران

عبدالساده نیسی، مدیرکل شرق آسیا سازمان توسعه تجارت ایران، گفت: این نگاه و سیاست در دولت ایران وجود دارد که هر برنامه‌ای از سوی افغانستان مطرح شود، با نگاه مثبت و با هدف حل مسائل و توسعه همکاری‌ها بررسی شود.

او با تأکید بر اینکه خاورمیانه جدید به قبل از ۹ اسفند برنمی‌گردد، افزود: موضوع کریدورها یکی از مسائل مهم در برنامه دولت ایران است و در این میان، کریدور ریلی افغانستان و موضوع معادن در مسیر این کریدور اهمیت زیادی برای ما دارد.

نیسی گفت: در زمینه تعرفه یک‌طرفه برای بهبود تراز تجاری، درباره چند کالا به توافق‌های اولیه رسیده‌ایم و به‌زودی با حضور وزیر تجارت و صنعت افغانستان و در جریان سفر به چابهار، موضوع تعرفه‌های یک‌طرفه نهایی خواهد شد.

او افزود: در حوزه مسائل مرزی نیز مشکلات زیادی وجود دارد که رفع آن‌ها را پیگیری خواهیم کرد.

افغانستان برای سرمایه‌گذاری‌های بیش از ۵۰ میلیون دلاری مشوق ویژه می‌دهد

کمال‌الدین توحید رئیس اتاق مشترک افغانستان و ایران از تصویب قانون جدید سرمایه‌گذاری خارجی در افغانستان خبر داد و گفت: بر اساس این قانون، سرمایه‌گذاری‌های بیش از ۵۰ میلیون دلار می‌توانند متناسب با مدل پروژه و ارزش افزوده‌ای که برای افغانستان ایجاد می‌کنند، از مشوق‌های ویژه و توافقی دولت برخوردار شوند.

رئیس اتاق مشترک افغانستان و ایران با اشاره به تصویب قانون سرمایه‌گذاری خارجی و مشوق‌های مربوط به آن در افغانستان گفت: این قانون حدود دو تا سه ماه قبل تصویب شده و می‌توان آن را یکی از غنی‌ترین قوانین سرمایه‌گذاری خارجی دانست؛ چراکه در یکی از مواد آن، امکان تعیین مشوق‌های سرمایه‌گذاری بر اساس توافق میان سرمایه‌گذار خارجی و دولت پیش‌بینی شده است.

او افزود: سرمایه‌گذار خارجی طرح و بیزنس‌پلن خود را به دولت ارائه می‌کند و اگر ارزش سرمایه‌گذاری بیش از ۵۰ میلیون دلار باشد، دو طرف می‌توانند درباره مشوق‌های مورد نظر به توافق برسند.
برای نمونه، در سرمایه‌گذاری ۱۰ میلیون دلاری معافیت پنج‌ساله و در سرمایه‌گذاری ۲۰ میلیون دلاری معافیت ۱۰ ساله در نظر گرفته شده است، اما اگر ارزش سرمایه‌گذاری خارجی بیش از ۵۰ میلیون دلار باشد و بیزنس‌پلن بتواند ارزش افزوده لازم را برای افغانستان ایجاد کند، بر اساس قانون این امکان وجود دارد که دولت یا امارت اسلامی افغانستان درباره مشوق مورد درخواست سرمایه‌گذار با او به توافق برسد.

رئیس اتاق مشترک افغانستان و ایران در ادامه به تغییر سازوکار مشارکت عمومی و خصوصی (PPP) در افغانستان اشاره کرد و گفت: این سازوکار به دلیل مسائل شرعی تغییر کرد و این قانون به شکل گذشته دیگر وجود ندارد.
به جای آن، دولت قانون جدیدی را بر مبنای سازوکارهایی مانند مضاربه یا مشارکت و با رعایت موازین شرعی در نظر گرفته است؛ بنابراین چارچوب قانونی در این زمینه نیز وجود دارد.

او با دعوت از شرکت‌ها و فعالان اقتصادی ایرانی برای حضور در افغانستان ادامه داد: شرکت‌های بزرگ ایرانی می‌توانند در بخش معادن افغانستان سرمایه‌گذاری کنند؛ بخشی که یکی از بزرگ‌ترین منابع درآمدزایی برای مردم، دولت و سرمایه‌گذار محسوب می‌شود و همچنان دست‌نخورده باقی مانده و فرصت‌های بسیار خوبی برای سرمایه‌گذاری در آن وجود دارد.

توحید با اشاره به گفت‌وگوهای انجام‌شده درباره این ظرفیت‌ها، افزود: موضوعات و فرصت‌های موجود به‌صورت مفصل در جلسات مطرح شده و اتاق مشترک افغانستان و ایران نیز به‌عنوان نقطه اتصال تجار و فعالان اقتصادی دو کشور، در خدمت بخش خصوصی ایران و افغانستان قرار دارد.

رئیس اتاق مشترک افغانستان و ایران تأکید کرد: هر آنچه در اختیار و توان اتاق مشترک باشد، برای حمایت از فعالان اقتصادی به کار گرفته خواهد شد و این اتاق هیچ خدمتی را از فعالان بخش خصوصی دو کشور دریغ نخواهد کرد.

معادن افغانستان، فرصتی برای همکاری مشترک

خالد مجید، عضو هیات مدیره اتاق تجارت و سرمایه‌گذاری افغانستان، گفت: فرصت بزرگی در معادن دست‌نخورده آهن و نفت افغانستان وجود دارد و بسیاری از کشورها برای ورود به این حوزه‌ها تمایل دارند، اما در گام نخست، خواستار همکاری با طرف‌های ایرانی هستیم.

او افزود: باید بزرگ‌تر فکر کنیم و ظرفیت‌هایی را که در دو کشور وجود دارد، به بستری برای توسعه و رونق روابط اقتصادی ایران و افغانستان تبدیل کنیم.

لزوم رفع نگاه امنیتی در روابط دو کشور

روح‌الله ایزدخواه، نماینده مردم تهران در مجلس، گفت: دو چالش نرم‌افزاری پیش روی روابط ایران و افغانستان وجود دارد که نخستین آن، غلبه نگاه امنیتی بر روابط اقتصادی و تجاری در هر دو طرف است و باید برای آن فکر اساسی شود.

او افزود: در مجلس قبل، فراکسیون دیپلماسی اقتصادی همسایگان را تشکیل دادیم و یکی از نخستین کمیته‌هایی که در این چارچوب شکل گرفت، کمیته افغانستان بود.
از همان ابتدا این چالش احساس شد که نگاه‌های امنیتی در دو طرف، موضوع اقتصاد و تجارت را در اولویت قرار نداده‌اند.

ایزدخواه فعالیت‌های غیرحرفه‌ای در بازار مشترک ایران و افغانستان را دومین چالش دانست و گفت: جوزدگی و دستپاچگی در این بازار می‌تواند به روابط تجاری دو کشور آسیب بزند و در این زمینه، اتاق‌های مشترک باید نقش فعال‌تری ایفا کنند.

او افزود: برای حل این چالش‌ها باید کمیته‌های مشترک تشکیل شود.
همچنین لازم است در نوع روابط اقتصادی دو کشور بازنگری کنیم، چرا که این روابط می‌تواند بسیار عمیق‌تر از مبادله کالا باشد.

نماینده مردم تهران در مجلس گفت: می‌توانیم زنجیره‌های صنعتی مشترک میان دو کشور تعریف کنیم.
معادن بکر افغانستان و ظرفیت‌های صنعتی خالی ایران می‌توانند در کنار یکدیگر قرار بگیرند و زمینه شکل‌گیری همکاری‌های بلندمدت صنعتی را فراهم کنند.

او افزود: برای نمونه، در صنعت نورد بیش از ۵۰ درصد ظرفیت خالی داریم.
سرمایه‌گذاران افغانستان می‌توانند در صنایع ایران شریک شوند.
به‌جای اینکه در کنار معادن افغانستان، کارخانه فولاد بدون برخورداری از امکانات و زنجیره کامل ایجاد شود، می‌توان یک زنجیره فولادی مشترک تعریف کرد که یک سر آن در افغانستان و سر دیگر آن در ایران قرار داشته باشد.