به گزارش اکو اقتصاد، پایشهای اخیر در ترکمنستان نشان میدهد جمعیت پلنگ ایرانی در این کشور به ۶۰ تا ۸۰ قلاده رسیده است. این افزایش جمعیت، نشانه تثبیت حضور این زیرگونه نادر در زیستگاههای کلیدی مانند رشتهکوههای کوپتداغ و مناطق حفاظتشده طبیعی است و اهمیت برنامههای حفاظتی بلندمدت و همکاریهای فرامرزی را برجسته میکند.
در گزارشهای آزمایشگاههای حفاظت از محیط زیست ایکس آمده است که جمعیت پلنگ ایرانی در ترکمنستان را ۶۰ تا ۸۰ قلاده برآورد کرده است که بخش عمده فعالیتهای تولیدمثلی آن در مناطق حفاظتشده طبیعی صورت گرفته است.
پلنگ ایرانی یکی از بزرگترین زیرگونههای پلنگ در جهان است و نقشی کلیدی در حفظ تعادل اکولوژیک و تنوع زیستی ترکمنستان دارد. بیشترین تمرکز جمعیت این حیوان در امتداد رشتهکوههای کوههای «کوپتداغ» و در نزدیکی مرز ایران مشاهده شده است.
براساس اطلاعات دوربینهای تلهای، پلنگهای قفقازی که با نام ایرانی شناخته میشود، در رشتهکوههای «اولی-بالکان» حضور قابل توجهای دارد؛ منطقهای با اهمیت اکولوژیک بالا که میتواند به تقویت جمعیت در ناحیه «قرهبوغازگول» و حفظ پیوند زیستگاهی با قزاقستان کمک کند.
همچنین، ثبت مجدد حضور پلنگها در امتداد ساحل جنوبی «قرهبوغازگول»، نشانهای معنادار از بازگشت تدریجی این گونه به محدوده تاریخی خود تلقی میشود. این نشریه میافزاید که ترکمنستان در سال گذشته، برنامههای پایش بهطور چشمگیری گسترش گسترش داد و شبکهای گسترده از دوربینهای تلهای در زیستگاههای کلیدی نصب کرد که امکان گردآوری دادههای دقیقتر و منسجمتر بلندمدت را فراهم کرد. براساس اطلاعات این سامانهها، برخی پلنگهای منفرد طی چندین سال در قلمروهای ثابت حضور داشتهاند و ثبت سومین پلنگ ماده در حال جفتگیری در کوههای اولی-بالکان هم نقطه عطفی مهم برای تقویت بقای جمعیت بهشمار میرود.
درهمین راستا، پژوهشگران این دستاوردها را «گامی مهم در مسیر حفاظت از این گونه حیوان» توصیف کرده و به بهبود کیفیت زیستگاه، دسترسی مناسب به طعمه و تأثیر انباشتی برنامههای حفاظتی بلندمدت اشاره میکنند.
با وجود این پیشرفتها، وضعیت جهانی پلنگ ایرانی همچنان شکننده است و برآوردها نشان میدهد که جمعیت کل این زیرگونه در طبیعت بین ۷۵۰ تا ۱۰۴۴ قلاده است که از این میان تنها ۴۵۰ تا ۶۲۶ قلاده بالغ هستند. همچنین پراکندگی زیستگاهها و تخریب محیط طبیعی، بقای بلندمدت این گونه را تهدید میکند؛ به همین دلیل، پلنگ ایرانی در فهرست قرمز اتحادیه بینالمللی حفاظت از طبیعت بهعنوان گونه در معرض خطر انقراض ثبت شده است.
در مجموع، جمعیت پلنگ ترکمنستان نمونهای کمنظیر از احیای منطقهای محسوب میشود که اهمیت نظارت مستمر، همکاریهای فرامرزی و حفاظت پایدار از زیستگاههای طبیعی را برجسته میسازد.
منبع: ایرنا