به گزارش اکو اقتصاد، بازار فولاد ایران در هفته‌های اخیر یکی از پیچیده‌ترین دوره‌های خود را پشت سر گذاشته است. آسیب‌دیدگی برخی واحدهای بزرگ تولیدی، اختلال در زنجیره تأمین مواد اولیه و نگرانی از کاهش عرضه، شرایطی را رقم زد که دولت و فعالان صنعت را به اتخاذ تصمیمات فوری برای جلوگیری از برهم خوردن تعادل بازار واداشت. اکنون با کاهش بخشی از تنش‌ها و آغاز روند بازسازی واحدهای آسیب‌دیده، نشانه‌هایی از بازگشت آرامش به بازار مشاهده می‌شود؛ اما همچنان یک چالش مهم بر سر راه صنعت فولاد قرار دارد؛ بحران تأمین انرژی.

احمد دنیانور، عضو انجمن تولیدکنندگان فولاد، معتقد است حملات اخیر به برخی واحدهای فولادی موجب برهم خوردن نظم نسبی زنجیره تولید شد. به گفته او، پیش از این میان حلقه‌های مختلف زنجیره فولاد از معدن و گندله‌سازی گرفته تا تولید ورق و محصولات نهایی، توازن قابل قبولی وجود داشت، اما آسیب به برخی واحدها باعث ایجاد شکاف در روند تأمین و تولید شد.

با این حال، صنعت فولاد در مدت کوتاهی توانست بخشی از این اختلالات را مدیریت کند. واحدهای بزرگ فولادی با استفاده از ظرفیت‌های جایگزین و همکاری میان شرکت‌های تولیدی، بخشی از کمبودهای ایجادشده را جبران کردند. همچنین روند بازسازی در برخی شرکت‌های بزرگ فولادی با سرعت قابل توجهی در حال انجام است و بسیاری از خطوط تولید به تدریج به مدار فعالیت بازمی‌گردند.

در این میان، سیاست‌های دولت نیز نقش مهمی در کنترل شرایط بازار ایفا کرد. در دوره‌ای که نگرانی‌ها درباره کاهش عرضه ورق فولادی افزایش یافته بود، محدودیت‌های موقت صادرات و تسهیل واردات برخی محصولات فولادی در دستور کار قرار گرفت. این تصمیمات اگرچه با انتقاد برخی تولیدکنندگان همراه بود، اما از نگاه کارشناسان مانع شکل‌گیری کمبود جدی در بازار و جهش شدید قیمت‌ها شد.

اکنون با ازسرگیری صادرات و بازگشت تدریجی ظرفیت‌های تولید، بازار فولاد به سمت ثبات بیشتری حرکت می‌کند. فعالان بازار معتقدند در صورت تداوم شرایط فعلی، بخش عمده اختلالات ایجادشده در زنجیره تولید طی ماه‌های آینده جبران خواهد شد.

با این حال، نگرانی اصلی صنعت فولاد به موضوعی بازمی‌گردد که در سال‌های اخیر بارها تولیدکنندگان را با مشکل مواجه کرده است؛ محدودیت‌های برق و انرژی. صنعت فولاد یکی از انرژی‌برترین صنایع کشور محسوب می‌شود و هرگونه محدودیت در تأمین برق یا گاز، به‌طور مستقیم بر میزان تولید و بهره‌برداری از ظرفیت کارخانه‌ها تأثیر می‌گذارد.

بررسی‌های کارشناسی نشان می‌دهد قطعی برق در فصل تابستان طی سال‌های اخیر میلیاردها تومان خسارت به صنایع فولادی وارد کرده و بخشی از ظرفیت اسمی تولید کشور را بلااستفاده گذاشته است. بسیاری از واحدهای فولادی معتقدند در شرایطی که صنعت در حال جبران خسارت‌های ناشی از اختلالات اخیر است، اعمال دوباره محدودیت‌های انرژی می‌تواند روند احیا را کند یا حتی متوقف کند.

فعالان صنعت تأکید دارند که فولاد یکی از مهم‌ترین صنایع ارزآور کشور است و نقش قابل توجهی در صادرات غیرنفتی دارد. از این رو، تأمین پایدار انرژی برای این بخش نه‌تنها یک مطالبه صنفی، بلکه ضرورتی اقتصادی برای حفظ تولید، اشتغال و درآمدهای ارزی کشور محسوب می‌شود.

 توسعه نیروگاه‌های اختصاصی توسط صنایع بزرگ، سرمایه‌گذاری در انرژی‌های تجدیدپذیر و اصلاح ساختار مصرف انرژی می‌تواند بخشی از مشکلات موجود را در میان‌مدت کاهش دهد. با این حال، این راهکارها نیازمند زمان و سرمایه‌گذاری گسترده هستند و در کوتاه‌مدت همچنان نقش دولت در مدیریت شبکه برق و اولویت‌بندی تأمین انرژی صنایع کلیدی تعیین‌کننده خواهد بود.

در مجموع، صنعت فولاد ایران پس از عبور از شوک‌های اخیر در مسیر بازگشت به ثبات قرار گرفته و بسیاری از واحدهای تولیدی در حال بازیابی ظرفیت‌های خود هستند. با این حال، موفقیت این روند به میزان زیادی به نحوه مدیریت بحران انرژی در ماه‌های پیش‌رو وابسته است. اگر تأمین برق و انرژی به شکل پایدار انجام شود، تولیدکنندگان امیدوارند بتوانند بخش عمده خسارت‌های واردشده را جبران کنند؛ اما در صورت بازگشت قطعی‌های گسترده، مهم‌ترین صنعت معدنی کشور بار دیگر با چالش کاهش تولید و افت عرضه مواجه خواهد شد.