به گزارش اکواقتصاد، محمدخبریزاد، در گفتوگو با اکواقتصاد در ارزیابی شرایط فعلی بورس پس از توقف ناشی از جنگ، با تأکید بر اصل «نقدشوندگی» به عنوان یکی از پایههای اساسی بازارهای مالی، معتقد است که اگرچه این اصل اهمیت بالایی دارد، اما در وضعیت کنونی، فراهم نبودن پیشنیازها میتواند به نتایجی معکوس منجر شود.
او در این باره میگوید: «یکی از اصول اولیه در تمام بازارهای مالی، اصل نقدشوندگی است. بر همین اساس هم برخی کارشناسان و سرمایهگذاران معتقدند بازار باید هرچه سریعتر بازگشایی شود تا افرادی که قصد خروج دارند بتوانند سهام خود را بفروشند و سرمایهشان را به بازارهای دیگر منتقل کنند. اما این موضوع مخالفان جدی هم دارد و من شخصاً در زمره مخالفان هستم.»
خبریزاد با اشاره به تفاوت شرایط فعلی بازار سرمایه ایران با یک وضعیت عادی توضیح میدهد: «اگر فرض کنیم فقط یک شوک بیرونی مثل جنگ رخ داده و شرکتها آسیبی ندیدهاند، میتوان گفت بازار باز شود، قیمتها تعدیل میشود و مسیر طبیعی طی میشود. اما واقعیت این است که بخش زیادی از شرکتهای بورسی ما، چه بهصورت مستقیم و چه غیرمستقیم، آسیب دیدهاند.»
او در ادامه به تشریح زنجیره اثرگذاری این آسیبها میپردازد: «شرکتهای تولیدی دچار آسیب شدهاند، هلدینگهای بالادستی از این موضوع تأثیر گرفتهاند و در ادامه صندوقهای سرمایهگذاری سهامی، بخشی و اهرمی که این سهمها را در پرتفوی خود دارند نیز متأثر شدهاند. بنابراین با یک زنجیره بههمپیوسته از آسیب مواجه هستیم که کل بازار را درگیر کرده است.»
این کارشناس بازار سرمایه، نبود شفافیت کافی را یکی از مهمترین موانع بازگشایی میداند و میگوید: «در شرایط فعلی، بهدلیل ملاحظات امنیتی و موقتی بودن آتشبس، بسیاری از شرکتها بهویژه شرکتهای بزرگ و آسیبدیده از ارائه شفافسازی کامل خودداری کردهاند. به نظر میرسد حتی از سوی نهادهای بالادستی نیز توصیههایی برای عدم افشای کامل اطلاعات وجود داشته تا از سوءاستفادههای احتمالی جلوگیری شود.»
به گفته او، اگرچه سازمان بورس از شرکتها خواسته تا گزارشهایی از میزان تأثیرپذیری خود ارائه دهند، اما این گزارشها کفایت لازم را ندارند: «این شفافسازیها حداقلی است و بهویژه در مورد شرکتهای اصلی و آسیبدیده، تصویر دقیقی از اثرات مالی ارائه نمیدهد. در نتیجه سرمایهگذار با اطلاعات ناقص مواجه است.»
خبریزاد در ادامه به ساختار معاملاتی بورس ایران اشاره میکند و آن را یکی از عوامل تشدید بحران در صورت بازگشایی میداند: «بازار ما برخلاف بسیاری از بورسهای دنیا، دارای محدودیتهایی مانند دامنه نوسان و حجم مبنا است. در حالی که در سایر بازارها، پس از توقف، قیمتها در یک مرحله به تعادل میرسند، در بازار ما این فرآیند تدریجی و فرسایشی است.»
او هشدار میدهد: «اگر بازار با اطلاعات ناقص بازگشایی شود، قطعاً با صفهای فروش سنگین مواجه خواهیم شد؛ صفهایی که بهراحتی جمع نمیشوند و هر روز بزرگتر خواهند شد. این وضعیت نهتنها به شرکتهای آسیبدیده، بلکه به شرکتهای سالم نیز ضربه میزند.»
این کارشناس در توضیح این موضوع میافزاید: «سرمایهگذاران، بهویژه صندوقها، وقتی نتوانند سهام آسیبدیده را بفروشند، به سراغ فروش داراییهای دیگر خود میروند. در نتیجه فشار فروش به سهمهای سالم منتقل میشود و آنها نیز دچار افت قیمت و زیان خواهند شد. این روند مانند گلوله برفی است که هر روز بزرگتر میشود و تخریب بیشتری بهجا میگذارد.»
خبریزاد با جمعبندی دیدگاه خود تأکید میکند: «در شرایط فعلی باید ریسک کاهش نقدشوندگی را بپذیریم. تا زمانی که آتشبس دائمی برقرار نشده، وضعیت شرکتها بهطور شفاف مشخص نشده و برنامهای جدی برای تزریق نقدینگی به بازار وجود ندارد، بازگشایی بورس اقدامی پرریسک و مخرب خواهد بود.»
او سه شرط اصلی برای بازگشایی بازار عنوان میکند: «اول، تثبیت شرایط سیاسی و برقراری آتشبس دائمی؛ دوم، شفافسازی کامل و دقیق وضعیت شرکتها؛ و سوم، اتخاذ تصمیمات حمایتی از جمله تزریق منابع مالی به بازار. حداقل دو مورد از این سه شرط باید محقق شود تا بتوان درباره بازگشایی صحبت کرد.»
به گفته این تحلیلگر، هرگونه بازگشایی چه محدود به برخی نمادها و چه بهصورت کامل در شرایط فعلی نتیجهای جز تشدید فشار فروش نخواهد داشت: «این تصور که فقط شرکتهای آسیبدیده دچار افت خواهند شد، کاملاً اشتباه است. کلیت بازار در وضعیت فعلی پتانسیل افت شدید دارد و این پیامد میتواند بهمراتب مخربتر از ادامه توقف معاملات باشد.»
او در پایان با اشاره به ظرفیتهای بالقوه بازار سرمایه در کنترل جریان نقدینگی در اقتصاد میگوید: «اگر حمایتهای لازم صورت بگیرد، بازار سرمایه میتواند نقدینگی را جذب کند و حتی بازدهی مناسبی ارائه دهد و مانع از ورود پول به بازارهای تورمزا شود. امیدواریم سیاستگذاران در سازمان بورس، وزارت اقتصاد و بانک مرکزی بتوانند در زمان مناسب تصمیمات مؤثری برای حمایت از بازار اتخاذ کنند.»
نظرات (0)
هنوز نظری ثبت نشده است. اولین نفر باشید!
ثبت نظر جدید